تجلی هنر در معماری و شهرسازی 4 تابستان 1405 1405 04 01 Explaining the Artistic and Perceptual Components of Heritage Landscape in Urban Branding of Kerman Using the DANP Model تبیین مؤلفه‌های هنری و ادراکی منظر میراثی در برندسازی شهری کرمان با کاربرد مدل DANP 1 18 FA سارا تدین سعیدی گروه معماری ، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران سحر طوفان گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران حسن ستاري ساربانقلی گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران Journal Article 1404/11/11 <p>The present study aimed to explain the artistic and perceptual components of the heritage landscape affecting the urban branding of Kerman and to analyze the causal relationships among these components using the integrated DANP model. This applied study adopted a descriptive–analytical design with an exploratory–explanatory mixed-method approach. In the qualitative phase, the components of the heritage landscape were identified and localized through a systematic review of theoretical literature, qualitative content analysis, and interviews with 15 experts in landscape architecture, urban planning, cultural heritage, and urban management. In the quantitative phase, a pairwise comparison questionnaire based on a 0–4 scale was distributed among 20 specialists. Data analysis was conducted using DEMATEL and ANP techniques within the DANP framework to determine the intensity, direction, and priority of relationships among the variables. Content validity was evaluated through CVR and CVI indices, while reliability was confirmed using Cronbach’s alpha coefficient above 0.85. The findings identified seven major components influencing urban branding in Kerman, including historical identity and authenticity, urban symbols and landmarks, integrated landscape management and policymaking, spatial organization and legibility, visual quality and artistic proportions, mental image and memorability, and stakeholder participation. DEMATEL analysis revealed that landscape policymaking and management had the strongest causal influence (+1.24), whereas stakeholder participation had the highest level of dependency (−1.01). In addition, the mental image of the city demonstrated the highest systemic interaction (7.35) with other variables. DANP results indicated that historical identity and authenticity (0.182), urban symbols and landmarks (0.164), and landscape policymaking and management (0.151) possessed the highest final weights in the urban branding process. Visual quality and artistic proportions acted as an intermediate and reinforcing layer connecting physical form to meaning and perception. The results demonstrated that urban branding in Kerman is fundamentally rooted in historical identity, authenticity of the heritage landscape, and the representation of urban symbols, while the city’s mental image emerges as the final outcome of interactions among identity-based, managerial, and spatial factors. The proposed three-layer model showed that policymaking and historical identity function as driving forces, visual quality serves as an intermediary factor, and mental image together with stakeholder participation constitute the final outcomes. Therefore, preserving the authenticity of historical textures, enhancing spatial legibility, integrating artistic qualities into urban design, and implementing integrated heritage landscape policies can significantly strengthen Kerman’s urban brand.</p> <p>هدف پژوهش حاضر تبیین مؤلفه‌های هنری و ادراکی منظر میراثی مؤثر بر برندسازی شهری کرمان و تحلیل روابط علی–معلولی میان این مؤلفه‌ها با استفاده از مدل تلفیقی DANP بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی–تحلیلی با رویکرد ترکیبی اکتشافی–تبیینی بود. در مرحله کیفی، از طریق مرور نظام‌مند منابع نظری، تحلیل محتوا و مصاحبه با ۱۵ نفر از خبرگان حوزه معماری منظر، شهرسازی، میراث فرهنگی و مدیریت شهری، مؤلفه‌های منظر میراثی استخراج و بومی‌سازی شد. در مرحله کمی، پرسشنامه مقایسه زوجی بر اساس مقیاس ۰ تا ۴ تدوین و در اختیار ۲۰ نفر از متخصصان قرار گرفت. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش‌های DEMATEL و ANP در قالب مدل DANP انجام شد تا شدت روابط، جهت اثرگذاری و وزن نهایی مؤلفه‌ها تعیین گردد. برای بررسی روایی از شاخص‌های CVR و CVI و برای پایایی از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد که مقدار آن بالاتر از ۰/۸۵ به دست آمد. یافته‌ها نشان داد هفت مؤلفه اصلی شامل هویت تاریخی و اصالت، نمادها و نشانه‌های شهری، سیاستگذاری و مدیریت منظر، سازمان فضایی و خوانایی، کیفیت بصری و تناسبات هنری، تصویر ذهنی و خاطره‌انگیزی، و مشارکت ذینفعان در برندسازی شهری کرمان نقش دارند. بر اساس تحلیل DEMATEL، سیاستگذاری و مدیریت منظر با شاخص علیت ۱/۲۴+ بیشترین نقش تأثیرگذار و مشارکت ذینفعان با ۱/۰۱- بیشترین نقش تأثیرپذیر را داشت. همچنین تصویر ذهنی شهر با شاخص تعامل ۷/۳۵ بیشترین ارتباط سیستمی را با سایر مؤلفه‌ها نشان داد. نتایج مدل DANP نشان داد هویت تاریخی و اصالت با وزن ۰/۱۸۲، نمادها و نشانه‌های شهری با وزن ۰/۱۶۴ و سیاستگذاری و مدیریت منظر با وزن ۰/۱۵۱ دارای بالاترین اولویت در فرآیند برندسازی هستند. کیفیت بصری و تناسبات هنری نیز به عنوان حلقه واسط میان کالبد و معنا نقش تقویت‌کننده ایفا کردند. نتایج پژوهش نشان داد که برندسازی شهری در کرمان بیش از هر چیز بر هویت تاریخی، اصالت منظر میراثی و بازنمایی نمادهای شهری استوار است و تصویر ذهنی شهر پیامد نهایی تعامل میان مؤلفه‌های هویتی، مدیریتی و کالبدی محسوب می‌شود. مدل سه‌لایه استخراج‌شده بیانگر آن است که سیاستگذاری و هویت تاریخی نقش پیشران، کیفیت بصری نقش واسط و تصویر ذهنی و مشارکت ذینفعان نقش پیامدی دارند. بنابراین، حفاظت از اصالت بافت تاریخی، تقویت خوانایی فضایی، بهره‌گیری از کیفیات هنری در طراحی شهری و تدوین سیاست‌های یکپارچه منظر می‌تواند زمینه ارتقای برند شهری کرمان را فراهم سازد.</p> https://www.jmaaue.org/index.php/jmaaue/article/download/211/152