تجلی هنر در معماری و شهرسازی 3060-7957 4 پاییز 1405 1405 07 01 Perception of Semantic and Semiotic Indicators of Identity in the Visual System of Diplomatic Buildings ادراک شاخصه‌های معنایی و نشانه‌شناختی هویت در نظام بصری بناهای دیپلماتیک 1 26 FA نسیم نجفقلی پور کلانتری گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران . میلاد تقی زادیه کارشناسی ارشد، گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. Journal Article 1404 12 02 <p>This study aimed to identify and explain the semantic and semiotic indicators of the visual system and determine the contribution of each indicator to identity formation in diplomatic buildings. This developmental–applied study employed a mixed-methods design in which a qualitative phase was nested within a quantitative phase. During the qualitative phase, the research variables were identified and validated through a review of the theoretical literature, interviews with 46 professors of architecture, landscape architecture, urban design, and urban planning, and a Delphi process comprising brainstorming, factor reduction, and indicator ranking. Open and axial coding of the interviews identified 13 components: purposefulness, unity/multiplicity, explicitness, hierarchy, harmony, boundaries and privacy, natural elements, reflection, geometric patterns, mirrors, encoding, symbols, and the concept of space. During the quantitative phase, a Likert-scale questionnaire was randomly administered to 373 visitors to selected diplomatic buildings. The questionnaire demonstrated a content validity index of 0.75 and a Cronbach’s alpha coefficient of 0.78. Data were analyzed using Pearson correlation and stepwise regression in SPSS version 25. Pearson correlation analysis revealed that the strongest significant relationship was between the concept of space and unity/multiplicity (r=0.954, p&lt;0.01). A strong correlation was also found between encoding and harmony (r=0.895), while geometric patterns were significantly associated with spatial hierarchy (r=0.875, p&lt;0.01). Regression analysis indicated that all identified components significantly contributed to explaining identity formation in the visual system of diplomatic buildings (p&lt;0.001). The concept of space demonstrated the greatest explanatory contribution, with a coefficient of determination of 1.000, followed by encoding (0.968), explicitness (0.846), geometric patterns (0.795), and reflection (0.770). Natural elements showed the smallest explanatory contribution, with a coefficient of 0.457. The visual identity of diplomatic buildings is shaped primarily through spatial conceptualization, the encoding of cultural meanings, explicit spatial organization, and the purposeful application of symbols and geometric patterns. Accordingly, the design of diplomatic buildings should move beyond the superficial reproduction of historical forms and establish an integrated relationship among meaning, physical form, function, cultural identity, and users’ environmental perceptions.</p> <p>پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تبیین شاخصه‌های معنایی و نشانه‌شناختی نظام بصری و تعیین سهم هریک از این شاخصه‌ها در هویت‌بخشی به بناهای دیپلماتیک انجام شد. این پژوهش از نظر هدف، توسعه‌ای–کاربردی و از نظر روش، آمیخته با طرح لانه‌به‌لانه کیفی در کمی بود. در مرحله کیفی، متغیرهای پژوهش با استفاده از مرور مبانی نظری، مصاحبه با 46 نفر از استادان معماری، معماری منظر، طراحی شهری و برنامه‌ریزی شهری و اجرای فرایند دلفی شامل طوفان فکری، تحدید عوامل و رتبه‌بندی شاخص‌ها استخراج و اعتبارسنجی شدند. تحلیل مصاحبه‌ها از طریق کدگذاری باز و محوری انجام شد و 13 مؤلفه شامل هدفمندی، وحدت/کثرت، صراحت، سلسله‌مراتب، هماهنگی، حد و حریم، عنصر طبیعت، انعکاس، نقوش هندسی، آینه، رمزنگاری، نماد و مفهوم فضا شناسایی گردید. در مرحله کمی، پرسشنامه‌ای مبتنی بر طیف لیکرت در میان 373 نفر از بازدیدکنندگان بناهای دیپلماتیک منتخب به‌صورت تصادفی توزیع شد. روایی محتوایی ابزار با شاخص CVI برابر با 0.75 و پایایی آن با آلفای کرونباخ برابر با 0.78 تأیید شد. داده‌ها با استفاده از همبستگی پیرسون و رگرسیون گام‌به‌گام در نرم‌افزار SPSS نسخه 25 تحلیل شدند. نتایج همبستگی پیرسون نشان داد بیشترین همبستگی معنادار میان مفهوم فضا و وحدت/کثرت مشاهده شد (r=0.954, p&lt;0.01). همچنین میان رمزنگاری و هماهنگی همبستگی بالایی وجود داشت (r=0.895) و نقوش هندسی با سلسله‌مراتب رابطه معناداری نشان داد (r=0.875, p&lt;0.01). نتایج رگرسیون نشان داد تمامی مؤلفه‌های شناسایی‌شده در تبیین هویت‌بخشی نظام بصری بناهای دیپلماتیک معنادار بودند (p&lt;0.001). مفهوم فضا با ضریب تعیین 1.000 بیشترین سهم را داشت و پس از آن رمزنگاری با ضریب 0.968، صراحت با ضریب 0.846، نقوش هندسی با ضریب 0.795 و انعکاس با ضریب 0.770 قرار گرفتند. عنصر طبیعت با ضریب 0.457 کمترین سهم تبیینی را نشان داد. هویت بصری بناهای دیپلماتیک بیش از همه از طریق مفهوم‌پردازی فضا، رمزگذاری معانی فرهنگی، صراحت سازمان فضایی و استفاده هدفمند از نشانه‌ها و نقوش هندسی شکل می‌گیرد. بنابراین، طراحی این بناها باید از بازتولید صرف عناصر ظاهری فراتر رفته و بر ایجاد پیوندی منسجم میان معنا، کالبد، عملکرد، فرهنگ و ادراک مخاطب تمرکز کند.</p> https://www.jmaaue.org/index.php/jmaaue/article/download/254/185