تجلی هنر در معماری و شهرسازی 3060-7957 در دست انتشار 1405 10 01 The Unity of Truth and the Multiplicity of Forms in Sacred Architecture: A Comparative Analysis of Islamic Abstraction and Christian Iconicity within the Framework of the Traditionalist School وحدت حقیقت و تکثر صورت در معماری مقدس: تحلیل تطبیقی تجرید اسلامی و شمایل‌مندی مسیحی در چارچوب مکتب سنت‌گرایی 1 28 FA علی‌اصغر مروت استادیار، گروه فلسفه هنر، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران جنان عباس اسماعیل الوزنی دانشجوی دکتری فلسفه هنر، گروه فلسفه هنر، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران Journal Article 1405 02 08 <p>Sacred architecture in religious traditions is not merely a response to ritual requirements or a product of historical and stylistic developments; rather, it reflects the manner in which each tradition understands the relationship between God, the cosmos, and the human being. The central problem of this study is how sacred truth, despite its essential unity within the Traditionalist interpretation, has manifested itself in Islamic and Christian architecture through two distinct formal languages: abstraction and iconicity. This study seeks to elucidate the relationship among metaphysical foundations, theological principles, and architectural form on the basis of the ideas of thinkers associated with the Traditionalist School, including René Guénon, Frithjof Schuon, Titus Burckhardt, and Seyyed Hossein Nasr. The research employs a descriptive-analytical method with a philosophical-comparative approach, while the data were collected through library research and the conceptual analysis of relevant sources. The scope of the study is limited to traditional premodern architecture, with particular emphasis on classical congregational mosques and Byzantine, Romanesque, and Gothic churches. The comparative analysis is structured around four components: “metaphysical truth,” “theological principle,” “symbolic language,” and “architectural form.” The findings demonstrate that, within the Traditionalist framework, the distinction between Islamic abstraction and Christian iconicity does not represent a conflict between two aesthetic systems; rather, it results from two different modes through which sacred truth is manifested, grounded respectively in the theological principles of divine transcendence and the Incarnation. Accordingly, the principal contribution of this article is the development of a conceptual model for explaining the relationship among metaphysical truth, theology, symbolic language, and architectural form. This model demonstrates that the unity of truth does not necessarily entail the unity of form; instead, within different religious traditions, the same transcendent truth may be actualized through distinct symbolic languages.</p> <p>معماری مقدس در سنت‌های دینی، صرفاً پاسخی به نیازهای آیینی یا حاصل تحولات تاریخی و سبک‌شناختی نیست، بلکه بازتاب نحوه فهم هر سنت از نسبت میان خدا، جهان و انسان است. مسئله اصلی این پژوهش آن است که چگونه حقیقت قدسی، با وجود وحدت خود در خوانش سنت‌گرایانه، در معماری اسلامی و مسیحی به دو زبان صوری متفاوت، یعنی تجرید و شمایل‌مندی، متجلی شده است. این پژوهش با هدف تبیین نسبت میان مبانی مابعدالطبیعی، اصول الهیاتی و صورت معماری، بر پایه آرای متفکران مکتب سنت‌گرایی، از جمله رنه گنون، فریتجوف شوئون، تیتوس بورکهارت و سید حسین نصر، انجام شده است. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی با رویکرد فلسفی ـ تطبیقی است و داده‌ها از طریق مطالعه کتابخانه‌ای و تحلیل مفهومی منابع گردآوری شده‌اند. قلمرو پژوهش به معماری سنتی پیشامدرن، با تأکید بر مساجد جامع کلاسیک و کلیساهای بیزانسی، رومانسک و گوتیک، محدود است. تحلیل تطبیقی بر اساس چهار مؤلفه «حقیقت مابعدالطبیعی»، «اصل الهیاتی»، «زبان نمادین» و «صورت معماری» انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که در چارچوب سنت‌گرایی، تفاوت میان تجرید اسلامی و شمایل‌مندی مسیحی، نه بیانگر تعارض دو نظام زیبایی‌شناختی، بلکه حاصل دو شیوه متفاوت تجلی حقیقت قدسی بر پایه دو اصل الهیاتی تنزیه و تجسد است. بر این اساس، نوآوری مقاله ارائه الگویی مفهومی برای تبیین رابطه میان حقیقت مابعدالطبیعی، الهیات، زبان نمادین و صورت معماری است که نشان می‌دهد وحدت حقیقت، لزوماً به وحدت صورت نمی‌انجامد، بلکه در سنت‌های دینی مختلف، در قالب زبان‌های نمادین متفاوت تحقق می‌یابد.</p> https://www.jmaaue.org/index.php/jmaaue/article/download/257/192